1. INLEIDING
Welkom bij de Tuchtbode, de onofficiële nieuwsbrief die wekelijks medische tuchtzaken analyseert. In deze editie van week 19 2026 krijg je feitelijk inzicht in uitspraken over onder meer off-label voorschrijven, het incorporeren van psychedelica in therapie en de tuchtrechtelijke beoordeling van gemiste diagnoses. Het doel is om via feitelijke reflectie bij te dragen aan het lerend vermogen van het tuchtrecht en de dagelijkse praktijk van zorgprofessionals.
2. HOOFDPUNTEN & TRENDS
- Klachten over diagnostiek en (vermeend) tekortschietende communicatie blijken in deze week opvallend vaak ongegrond wanneer het medisch handelen, ook bij ernstige uitkomsten, aan de professionele standaard voldeed.
- Het tuchtcollege treedt strikt op tegen handelingen die de reguliere zorg overschrijden, zoals het faciliteren van psychedelica-gebruik tijdens psychotherapie of het off-label voorschrijven van COVID-19-medicatie zonder collegiaal overleg en adequate dossierplicht.
- Meerder uitspraken laten zien dat nevenactiviteiten (zoals coaching of retreats) onder het tuchtrecht kunnen vallen wanneer die verweven zijn met de BIG-registratie, ook wel de tweede tuchtnorm genoemd.
3. STATISTIEKEN
- Totaal aantal zaken deze week: 12
- Aantal zaken per beroepsgroep:
- klinisch psycholoog: 2
- psychotherapeut: 1
- internist-oncoloog: 2
- chirurg: 2
- psychiater: 2
- arts (algemeen): 1
- huisarts: 4
- Aantal zaken waarin een maatregel is opgelegd (waarschuwing, berisping, schorsing of doorhaling): 3
- voorwaardelijke schorsing: 2
- berisping: 1
4. MEEST ILLUSTRATIEVE ZAKEN
Zaken in eerste aanleg (regionale tuchtcolleges)
ECLI:NL:TGZRAMS:2026:102
https://tuchtrecht.overheid.nl/zoeken/resultaat/uitspraak/2026/ECLI_NL_TGZRAMS_2026_102
- Beroepsgroep: klinisch psycholoog
- Kern van het verwijt: De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) verweet de klinisch psycholoog dat een patiënte voorafgaand aan behandelsessies psilocybinehoudende truffels gebruikte en dat de psycholoog daarmee instemde, de sessies liet doorgaan, dit incorporeerde in de therapie en ook als coach psilocybine-retreats aanbood. Daarnaast was er geen collegiaal overleg en schoot de dossierplicht tekort.
- Citaat: “Het staat vast dat verweerster deze behandeling heeft gefaciliteerd en heeft geïncorporeerd de behandeling.”
- Uitspraak en maatregel: klacht gegrond, voorwaardelijke schorsing van zes maanden met een proeftijd van twee jaar.
- Korte motivering: Het college oordeelt dat de beroepsnorm is overschreden door psychedelica te integreren zonder overleg en dat het aanbieden van retreats dusdanig verweven was met de BIG-registratie dat de tweede tuchtnorm van toepassing is en is geschonden.
- Concrete leerpunten voor de praktijk:
- Integreer geen psychedelica in de behandeling zonder uitdrukkelijke collegiale toetsing, toereikend informed consent en transparante dossiervoering.
- Wees je ervan bewust dat nevenactiviteiten (zoals coaching of retreats) tuchtrechtelijk relevant kunnen zijn als ze een verband houden met je BIG-geregistreerde beroepsuitoefening.
ECLI:NL:TGZRSHE:2026:86
https://tuchtrecht.overheid.nl/zoeken/resultaat/uitspraak/2026/ECLI_NL_TGZRSHE_2026_86
- Beroepsgroep: arts
- Kern van het verwijt: De IGJ verweet de arts dat hij in 2021-2022 off-label ivermectine en hydroxychloroquine voorschreef voor COVID-19, in strijd met de toen geldende normen voor off-label voorschrijven en voor het op afstand voorschrijven van medicatie, en dat hij onvoldoende samenwerkte met andere behandelaren.
- Uitspraak en maatregel: gegrond, berisping, met openbaarmaking in het BIG-register.
- Korte motivering: Het college oordeelt dat het voorschrijven niet voldeed aan de professionele richtlijnen, dat de vereiste collegiale afstemming ontbrak en dat het handelen tuchtrechtelijk verwijtbaar was.
- Concrete leerpunten voor de praktijk:
- Off-label voorschrijven vereist altijd een expliciete medische onderbouwing, registratie van informed consent en, indien haalbaar, collegiaal overleg. Houd je aan de geldende behandelrichtlijnen.
- Schrijf alleen medicatie op afstand voor na een gedegen individuele risico-inschatting en conform de op dat moment aanvaarde normen voor telezorg.
ECLI:NL:TGZRSHE:2026:85
https://tuchtrecht.overheid.nl/zoeken/resultaat/uitspraak/2026/ECLI_NL_TGZRSHE_2026_85
- Beroepsgroep: psychiater (tevens geneesheer-directeur)
- Kern van het verwijt: De ouders van een door suïcide overleden patiënte verweet de psychiater dat hij geen gedwongen opname regelde, bij ontslag geen medicatie verstrekte, het medisch dossier niet met hen deelde en het overlijden niet als calamiteit meldde.
- Uitspraak en maatregel: klacht ongegrond.
- Korte motivering: Het college oordeelt dat het behandelbeleid (gericht op meer autonomie) verdedigbaar was en aansloot bij de voorgeschiedenis. De psychiater was niet betrokken bij de medicatieverstrekking en dossierdeling. Als geneesheer-directeur was hij niet verantwoordelijk voor de calamiteitenmelding; ook waren er geen fouten in de zorg die een melding verplicht maakten.
- Concrete leerpunten voor de praktijk:
- Een autonomieversterkend behandelbeleid is verdedigbaar, mits zorgvuldig afgewogen en gedocumenteerd.
- De verplichting tot calamiteitenmelding berust bij de zorgaanbieder; een geneesheer-directeur is niet steeds individueel verantwoordelijk voor het melden.
ECLI:NL:TGZRSHE:2026:82
https://tuchtrecht.overheid.nl/zoeken/resultaat/uitspraak/2026/ECLI_NL_TGZRSHE_2026_82
- Beroepsgroep: huisarts
- Kern van het verwijt: De echtgenote van de overleden patiënt verweet de huisarts onvoldoende onderzoek te hebben gedaan, een onjuiste diagnose (virusinfectie) te hebben gesteld en een hartinfarct te hebben gemist.
- Uitspraak en maatregel: klacht ongegrond.
- Korte motivering: Anamnese en lichamelijk onderzoek gaven geen aanwijzingen voor een hartinfarct; aanvullend onderzoek was niet geïndiceerd. Dat later een hartinfarct werd vastgesteld maakt het eerdere handelen niet onzorgvuldig.
- Concrete leerpunten voor de praktijk:
- Vertrouw op je klinische bevindingen en richtlijnen; een achteraf vastgestelde ernstige diagnose maakt het eerdere handelen niet snel tuchtrechtelijk verwijtbaar.
- Noteer op hoofdlijnen je differentiaaldiagnose en overwegingen, zodat toetsing achteraf mogelijk is.
Beroepen (Centraal Tuchtcollege)
ECLI:NL:TGZCTG:2026:92
https://tuchtrecht.overheid.nl/zoeken/resultaat/uitspraak/2026/ECLI_NL_TGZCTG_2026_92
- Beroepsgroep: huisarts
- Kern van het verwijt: Klager liet een kleine, donkere onderhuidse zwelling op het bovenbeen door de huisarts verwijderen. Pathologisch onderzoek wees uit dat het een dermatofibroom was. De klager stelde dat de diagnose en behandeling onjuist waren.
- Uitspraak en maatregel: Regionaal Tuchtcollege: klacht kennelijk ongegrond; Centraal Tuchtcollege: beroep verworpen.
- Korte motivering: Het Centraal College deelt het oordeel dat de klinische beoordeling en de uitgevoerde ingreep niet onzorgvuldig waren, ondanks dat pathologisch onderzoek later een andere weefselsoort liet zien.
- Concrete leerpunten voor de praktijk:
- Bij kleine chirurgische ingrepen kan een klinische diagnose volstaan; een afwijkende pathologie-uitspraak maakt het ingrijpen op zich niet tuchtrechtelijk verwijtbaar.
- Een kennelijk ongegronde verklaring in eerste aanleg houdt stand in beroep als de zorgvuldigheidstoets correct is uitgevoerd.
5. CONCLUSIE
Deze week illustreert dat tuchtcolleges streng oordelen over grensoverschrijdend handelen buiten de reguliere professionele norm, zeker wanneer off-label medicatie of verboden middelen worden ingezet zonder collegiaal overleg en adequate dossiervoering. Bij gemiste diagnoses of ongunstige behandeluitkomsten wordt het handelen juist getoetst aan de kennis en redelijkheid ten tijde van de zorg – een uitkomst die vaak leidt tot ongegrondverklaring. De uitspraken benadrukken het blijvende belang van zorgvuldige documentatie, het zoeken van afstemming bij niet-standaardinterventies en het bewustzijn dat nevenactiviteiten binnen het bereik van het tuchtrecht kunnen vallen.